Gierzwaluwen (Apus Apus)

Ieder mens heeft iets dat het begin van een nieuw seizoen markeert. Dat kunnen de eerste asperges  zijn, de opening van de pretparken of, natuurlijk, rokjesdag.

Maar voor mij is het elk jaar de komst van de gierzwaluwen. Al jaren houd ik bij wanneer ze in Aalsmeer verschijnen. Begin mei kan je ze verwachten en dinsdag 12 mei was het zover. In de vroege avond zag ik ze, snel en sierlijk vlogen ze boven het dorp. Vrij stil nog, maar dat kan je verwachten na een vliegtocht van ongeveer 7000 kilometer. Ze komen van iets ten zuiden van de evenaar en vliegen zonder te rusten naar Aalsmeer. Het nest moet worden hersteld, de eitjes worden gelegd en de jongeren gevoederd.

Voor het voeden van de jongen en zichzelf vangt een gierzwaluwfamilie per dag zo’n 20.000 insecten. Ik moedig ze altijd aan vooral muggen te vangen, dat scheelt gekrab zomers.

Nu, in mei, zie je ze vooral en hoor je ze niet zo erg, maar eind juli verandert dat. Want dan beginnen de jonge gierzwaluwen met hun proefvluchten. En dat gaat, zoals bij alle pubers, in groepen en met veel, heel veel lawaai. Ze schieten door de lucht en krijsen. Ik was een keer aan het telefoneren terwijl hun rondvluchten over mijn huis kwamen en degene aan de andere kant van de lijn vroeg verbaasd  wat dat in hemelsnaam voor lawaai was. Zouden het de ouders zijn die vliegaanwijzingen geven, zijn het de jongen die naar elkaar  roepen om vooral bij de groep te blijven of is het gewoon een uiting van ‘kijk eens wat ik kan’? Geen idee waarom ze zoveel lawaai maken. Maar ik kijk en luister met veel plezier naar hen, deze acrobaten in de lucht.

Kort na het uitvliegen van de jongen gaan ze terug naar Afrika. Deze datum heb ik nog nooit opgeschreven, weet deze elk jaar niet precies. Op een dag mis ik ze, maar vraag me dan telkens af waren ze er gisteren nog wel of heb ik niet goed opgelet.

Wij noemen ze trouwens wel gierzwaluwen, maar het is geen familie van de zwaluw. De gierzwaluw, apus apus, behoort tot de apodidae. En dit betekent poten ontberend. Dit klopt niet helemaal want ze hebben wel kleine pootjes die bedoeld zijn om zich vast te klemmen aan een dakrand of muur. Aan welke muur of dakrand in het dorp doen ze dit? Waar zitten hun nesten? Wil iemand die dit weet op dit stukje reageren en wat informatie mailen?

20-5-2009, H.Homan